۱۲ فروردین ۹۷ ، ساعت ۰۳:۴۹
آمار سایت
  • کاربران آنلاین :

  • بازدید امروز :

  • بازدید دیروز :

  • بازدید این هفته :

  • رتبه الکسا :

    20011
ImageWeek
منطقه آزاد اروند؛ اسیر نسیان فرهنگی
کد خبر : 13045۰۹ | در تاريخ : دی ۹, ۱۳۹۶ | ساعت : ۱۲:۲۸ ق.ظ
نسخه چاپی نسخه چاپی

نبود زیرساخت‌های لازم فرهنگی و هنری یکی از مهم ترین مشکلاتی است که مردم شهرستان‌های آبادان و خرمشهر با آن مواجه هستند. زیرساخت‌های فرهنگی این منطقه زیر خط فقر هستند و کمترین پژوهشی برای نیازسنجی مردم محروم این منطقه از سوی مسئولان صورت نپذیرفته است. ضعف‌های سخت افزاری و بودجه ای در زمینه‌های فرهنگی و مقایسه با تشکیلات مشابه آن در سایر شهرستان‌ها و حتی در بسیاری از شهرستان‌های ضعیف به لحاظ اقتصادی، میزان کاستی‌ها و مشکلات موجود در منطقه را بیشتر نمایان می‌سازد.
بعد از اعلام رسمی شهرهای آبادان و خرمشهر به عنوان منطقه آزاد اروند از سوی ریاست جمهوری، مردم این منطقه امیدوار شدند که شاید با ایجاد این فرصت مشکلات و کمبودهای موجود از جمله آسیب‌های اجتماعی و فرهنگی که این برای دو شهر در طول این مدت به وجود آمده است تا اندازه ای برطرف شود. اما اکنون بسیاری از فعالان حوزه فرهنگ و هنر نسبت به عملکرد فرهنگی و هنری منطقه اروند گلایه و انتقادهای جدی دارند.

کار فرهنگی برای کودکان
مراکز فرهنگی و هنری این دو شهر فاقد امکانات لازم برای رشد و ارتقا هستند. این در حالی است که کودکانی که در این منطقه رشد می‌کنند نیازمند آموزش‌های لازم و به روز در زمینه‌های فرهنگی هستند.
یک کارشناس علوم تربیتی در آبادان به همشهری می‌گوید: افزایش مهارت‌های اجتماعی و فرهنگی برای کودکان کار ساده ای نیست و نیازمند توجه و امکانات کافی در این زمینه است. بسیاری از آموزش‌ها برای پیشگیری از آسیب‌ها و معضلات اجتماعی در آینده باید از کودکی آغاز شود. تجربه در این زمینه نشان داده به دلیل فرهنگ سازی نشدن و حتی فرهنگ سازی ضعیف و غلط، جامعه دچار آسیب‌های بسیاری شده است.
«لیلا موسوی» می‌افزاید: پدیده وندالیسم یا تخریب اموال عمومی که در این منطقه شاهد آن هستیم را مثال می‌زنم این پدیده را در زمره بزهکاری‌ها و انحرافات اجتماعی و فرهنگی قرار می‌دهند که عکس العملی خصمانه و واکنشی کینه توزانه نسبت به برخی از فشارها، تحمیلات، ناملایمات، اجحاف‌ها و شکست‌ها است. انجام کارهای فرهنگی و رفع کمبودها و مشکلات نوجوانان و جوانان که بیشتر مرتکب به این دست از اقدامات می‌شوند در این زمینه بسیار موثر است.

وعده‌های عمل نشده
زمینه سازی موثر و گسترده برای استفاده حداکثری از ظرفیت‌های موجود برای تحقق و شکل گیری مجموعه‌های مختلف و فعال در زمینه‌های فرهنگی و اجتماعی برای کاهش معضلات و مشکلات در این زمینه می‌تواند بسیار موثر عمل کند.
یک نویسنده آبادانی به همشهری می‌گوید: کمبود امکانات، فقر مالی و فرهنگی از جمله مهم ترین مسائل پیش روی مسئولان منطقه آزاد اروند است و این وظیفه مسئولان است که نهادهای فرهنگی شهرستان را تغذیه کنند.
«ایوب گباچی» با اشاره به این‌که حمایت اندکی از سوی منطقه آزاد اروند برای ارتقای هنر و فرهنگ منطقه انجام می‌شود، ادامه می‌دهد: ارتقای سطح آگاهی و بینش مردم یک جامعه بیش از هرچیز از طریق رسانه‌ها و هنرمندان آن جامعه انجام می‌پذیرد. حمایت از این قشر در واقع به معنی حمایت از فرهنگ سازی درست در منطقه است. گاهی وعده‌هایی به هنرمندان از طرف مسئولان داده می‌شود که متاسفانه عملی نمی‌شوند، سال گذشته در نشستی که در اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی آبادان برگزار شد قرار شد از ناشران و صاحبان اثر(شاعر، نویسنده، مترجم) حمایت مالی و معنوی از سوی سازمان منطقه آزاد اروند انجام شود، اما در روز اجرای این مراسم نه تنها هیچ کدام از مدیران و مسئولان منطقه آزاد اروند حضور نداشتند بلکه پیگیر این نشست و طرح و صورت جلسه آن نشدند.

سیاست‌های با قابلیت اجرایی پایین
گاهی توجه به زمینه های اقتصادی و سیاسی باعث غفلت و کم ارزش شمردن زمینه‌های فرهنگی و اجتماعی یک جامعه است که به مرور زمان تبعات منفی برای آن جامعه خواهد داشت. نمی‌توان از تأثیری که فرهنگ بر انسجام و همبستگی اجتماعی، توسعه و پیشرفت، تحول و دگرگونی اجتماعی، سیاسی و… می‌گذارد، چشمپوشی کرد.
«رضا چوپان» کارگردان و نویسنده تئاتر آبادانی به همشهری می‌گوید: در این مدت بیشتر از هر چیز شاهد سیاست گذاری‌هایی از سوی منطقه آزاد اروند بودیم که قابلیت اجرایی آن‌ها بسیار کم بوده است. استعدادهای هنری و فرهنگی خوبی در این شهر وجود دارند که متاسفانه به دلیل عدم حمایت‌ها هدر می‌روند. آبادان بیش از پانزده سالن مطلوب و باکیفیت سینما داشت اما امروز با کمبود سینما و امکانات لازم برای رشد این هنر مواجه است
چوپان ادامه می‌دهد: فضاهای فرهنگی از جمله سالن‌های تئاتر در شهرستان آبادان در وضعیت اسفباری هستند. بازیگران در شرایط بسیار سختی برای اجرای تئاتر آماده می‌شوند. انتظار ما ایجاد زمینه برای رشد و پیشرفت جوانانی است که به این گونه فضاها علاقمند هستند.

برای هنرمندان بومی ارزشی قائل نیستند
بهره گیری نکردن از ظرفیت و تجربه‌های ارزشمند کارشناسان متخصص و متعهد بومی و آشنا به ظرفیت‌های فرهنگی منطقه، گره‌های چند ساله فرهنگی را محکم تر کرده است.
«فرهنگ دشتی» فعال فرهنگی و شاعر در این منطقه به همشهری می‌گوید: در آبادان برای کار هنرمندان ارزشی قایل نیستند، بخش فرهنگی و هنری منطقه آزاد باوجود هزینه‌های هنگفتی که در بخش‌های مختلف می‌کند به هنرمندان بومی اهمیتی نمی‌دهد. هنرمندان راویان و وارثان فرهنگ هستند و پر و بال دادن به هنرمندان بومی به معنی ارج نهادن به فرهنگ منطقه است.

بی میلی به میراث
میراث ملی و فرهنگی آبادان همچون خانه بچاری در معرض نابودی هستند و بسیاری دیگر از میراث تاریخی و فرهنگی به دلیل تخصیص ندادن بودجه کافی به این بخش در وضعیت نامطلوبی به‌سر می‌برند.
به طوری که رئیس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آبادان به همشهری می‌گوید: آثار ملی و تاریخی هر منطقه بسیار حائز اهمیت هستند زیرا که شناسنامه فرهنگی آن منطقه به شمار می‌روند. برای ثبت و مراحل بعد از ثبت آثار ملی که همان مرمت و نگهداری از این آثار است با مشکل اساسی کمبود امکانات و بودجه برای حفظ آثار مواجه هستیم. باید به این مسأله توجه داشت که این آثار سرمایه‌های ملی ما هستند و باید به خوبی حفظ و حراست بشوند.
«محمد مرادی» می‌افزاید: سازمان منطقه آزاد اروند قبلا به اداره میراث فرهنگی قول مساعدت و همکاری برای حمایت از این بخش فرهنگی را داده بود اما تا امروز هیچ تمایل و کمکی از سوی این سازمان برای همکاری با ما وجود نداشته است.

حمایت از کارهای جدید
معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد اروند اما می‌گوید: سازمان منطقه آزاد اروند تا کنون هرگونه کمکی از دستش برآمده برای سینماگران و اهالی هنر منطقه انجام داده است، این سازمان کمک‌های بسیاری به جشنواره‌ها، فستیوال و مراسم‌های هنری منطقه کرده و از هنرمندان آبادانی و خرمشهری و آثار آنان همواره حمایت کرده و سعی داشته نسل جدید را همگام با فرهنگ برای ارائه کارهای جدید تشویق کند.
«سیدمرتضی نعمت‌زاده» می‌افزاید: اما حوزه معاونت فرهنگی در چارچوب اختیارات خود سعی فراوانی کرده تا سینماگران منطقه و اهالی هنر با حمایت سازمان منطقه آزاد اروند کارها و اثرات پرشماری را ارائه دهند، حتی مجموعه‌ای از تولیدات این قشر زحمت‌کش در سازمان وجود دارد و در صورت نیاز ارائه خواهد شد.

نمره قابل قبول
مدیر روابط عمومی و امور بین الملل این سازمان نیز در خصوص عملکرد سازمان در گزارش مالی سالانه خود به مجمع عمومی در بخش فرهنگی می‌گوید: این سازمان در حوزه بهداشت و سلامت و امور اجتماعی و فرهنگی، کارنامه ای قابل قبول و مثبت دارد.
«ابراهیم عچرش» می‌افزاید: باید این را عنوان کنم که رسالت آبادانی و پیشرفت منطقه آزاد اروند در جهت رفاه و رشد اقتصادی مردم منطقه است و ما به عنوان متولیان و مسئولان سازمان منطقه آزاد اروند، در زمینه تعالی همه جانبه سطح رفاه و معیشت مردم عزیز و دلاور شهرستان‌های آبادان و خرمشهر، از هیچ تلاش و کوششی فروگذاری نخواهیم بود.

   حلقه مغفول مانده در منطقه آزاد
از آغاز فعالیت سازمان منطقه آزاد اروند تا کنون صرف نظر از فعالیت‌های که در تمامی بخش‌های اقتصادی، عمرانی و… داشته، این سازمان از بخش فرهنگی و اجتماعی تا حدودی غلفت کرده است.  اما مشکلات و ضعف‌ها در این حوزه فقط متوجه سازمان منطقه آزاد اروند نیست. شهرداری، اداره ارشاد، فرمانداری و نهادهای دولتی و خصوصی که در این زمینه مسئول هستند در این چند سال پس از پایان جنگ تحمیلی به گونه ای که از شواهد کاملا مشخص است،  نتوانستند در فعالیت‌های فرهنگی موفق عمل کنند. بنابراین نمی‌توان فعالیت‌هایی را که سازمان منطقه آزاد اروند طی سال های گذشته در تمامی حوزه‌ها از جمله حوزه فرهنگی انجام داده است، نادیده گرفت. اما با توجه به شرایط خاص منطقه آزاد اروند با جمعیت ۵۵۰ هزار نفری توجه و برنامه‌ریزی در این حوزه باید با همت بیشتری از سوی این سازمان پیگیری شود.

هاله انیسی 

روزنامه همشهری